Η σημασία της διαφοροποίησης των επενδυτικών κινδύνων (diversification of risks) για τους πελάτες των προϊόντων Unit Linked και ο ρόλος του ασφαλιστικού πράκτορα!

Απόδοση και κίνδυνοι επενδυτικών χαρτοφυλακίων σε προϊόντα Unit Linked!

Επειδή οι πωλήσεις προϊόντων Unit Linked γνωρίζουν άνθιση στις μέρες μας, εξαιτίας είτε του ότι υπάρχει διαθέσιμο για επενδύσεις εισόδημα των πελατών μας, είτε του ότι κάποιοι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές (αν και θεωρητικά πιστοποιημένοι από την Τράπεζα της Ελλάδος!) επιμένουν να συγχέουν τα προϊόντα Unit Linked, με τα αμιγώς ασφαλιστικά/αποταμιευτικά/συνταξιοδοτικά προϊόντα, καλό θα ήταν να δώσουμε ιδιαίτερη σημασία στους κινδύνους που ελλοχεύουν στα προϊόντα Unit Linked!

Ένας από τους κυριότερους παράγοντες που επηρεάζουν έναν πελάτη στην επιλογή ενός επενδυτικού χαρτοφυλακίου σε προϊόντα Unit Linked, είναι ο κίνδυνος που ενυπάρχει σε αυτό το επενδυτικό/ασφαλιστικό χαρτοφυλάκιο και το πώς μπορεί να υπάρξει διαχείριση αυτού του κινδύνου και τελικά ο κίνδυνος αυτός να ταιριάξει με το επενδυτικό προφίλ του πελάτη και τις ασφαλιστικές ανάγκες του!

Δηλαδή, με το ύψος τους διαθέσιμου για επένδυση κεφαλαίου, το χρονικό ορίζοντα της επένδυσης και τους επενδυτικούς/ασφαλιστικούς στόχους του πελάτη, αφού ληφθούν υπόψη και κάποιοι επιπλέον παράγοντες, όπως για παράδειγμα, η δυνατότητα του πελάτη να αναπληρώσει τυχόν απολεσθέν εισόδημα, το οποίο μπορεί να αφορά είτε τις αποδόσεις του προϊόντος που έχει επιλέξει να αγοράσει, είτε ακόμα και αυτό το αρχικό κεφάλαιο της επένδυσης, ειδικά αν μιλάμε για προϊόντα Unit Linked εφάπαξ καταβολής ασφαλίστρου!

Τα επίπεδα των επενδυτικών κινδύνων είναι τρία, από το υψηλότερο, προς το χαμηλότερο:

1. Ο συστημικός κίνδυνος, είναι το ανώτατο επίπεδο κινδύνου που μπορεί να διατρέχει μια επένδυση. Δημιουργείται από εξωγενείς παράγοντες οι οποίοι σχετίζονται με την κατάσταση μιας οικονομίας στο σύνολό της και πλήττει το σύνολο της αγοράς (χρηματοπιστωτικό τομέα και την οικονομία γενικότερα) και είναι σχεδόν αδύνατον να τον διαχειριστούμε, σε περίπτωση επέλευσής του. Χαρακτηριστικό παράδειγμα επέλευσης τέτοιου κινδύνου ήταν η προ ετών είσοδος της Ελλάδας στα μνημόνια.
2. Ο συστηματικός κίνδυνος, είναι το μέσο προς υψηλό επίπεδο κινδύνου και δημιουργείται και αυτός από εξωγενείς παράγοντες που σχετίζονται με την κατάσταση της οικονομίας (νομισματικές διαταραχές, πετρελαϊκές κρίσεις ή γενικότερες κρίσεις στον τομέα της ενέργειας, πληθωρισμός κ.α.), αφορά τη μεταβολή των επιτοκίων, που έχει σαν συνέπεια τη μεταβολή της αξίας των τίτλων που απαρτίζουν το επενδυτικό χαρτοφυλάκιο του πελάτη και συνδέεται άμεσα με τίτλους κυμαινόμενου επιτοκίου (π.χ. μετοχές). Πλήττει συγκεκριμένη κατηγορία προϊόντων - αγορά (ομόλογα κυμαινομένου επιτοκίου ή μετοχές) και μπορεί να μειωθεί ή να εξαληφθεί με τη δημιουργία επενδυτικού χαρτοφυλακίου προϊόντων μεγαλύτερης διασποράς της επένδυσης του πελάτη και τέλος,
3. Ο μη συστηματικός κίνδυνος, ο οποίος είναι ο κίνδυνος που αφορά το κάθε επιμέρους προϊόν που απαρτίζει το επενδυτικό χαρτοφυλάκιο του πελάτη (ομόλογο, μετοχή κ.α.) και αφορά τα ειδικά χαρακτηριστικά του συγκεκριμένου εκδότη αυτού του προϊόντος, όπως η πιστωτική φερεγγυότητά του, η οποία μπορεί να μεταβάλει την τιμή των τίτλων που έχει εκδώσει. Ο μη συστηματικός κίνδυνος μπορεί να εξουδετερωθεί χωρίς τη χρήση παράγωγων προϊόντων, με τη διαφοροποίηση του επενδυτικού χαρτοφυλακίου του επενδυτή/πελάτη.

Τα προϊόντα Unit Linked σχεδιάζονται από τις ασφαλιστικές εταιρίες σε συνεργασία με εταιρίες Αμοιβαίων Κεφαλαίων, επί τη βάση επενδυτικών χαρτοφυλακίων τα οποία διαχειρίζονται από τις εταιρίες Αμοιβαίων Κεφαλαίων και αφορούν διάφορα επίπεδα κινδύνων, από χαμηλούς, μέχρι μέσους και υψηλούς.

Όσο υψηλότερος είναι ο κίνδυνος που εμπεριέχει ένα επενδυτικό χαρτοφυλάκιο, τόσο μεγαλύτερη θα είναι και η αναμενόμενη απόδοση που στοχεύει.

Φυσικά, υπάρχουν πολλά επιπλέον εργαλεία με τα οποία μπορεί ένας ασφαλιστικός πράκτορας να μετρήσει τους επιμέρους κινδύνους του κάθε προϊόντος Unit Linked (και όχι μόνο οι προηγούμενες αποδόσεις του!), όπως για παράδειγμα είναι οι συντελεστές beta (β) και alpha (α) των αμοιβαίων κεφαλαίων ή ακόμα και ο συντελεστής διαφοροποίησης του κινδύνου (diversification effect) ενός επενδυτικού χαρτοφυλακίου τίτλων, που μπορεί και πρέπει να ληφθούν υπόψη, προκειμένου να προστατευτεί ο πελάτης και η επένδυσή του! Αυτά τα εργαλεία όμως, αποτελούν (ή πρέπει να αποτελούν) αντικείμενο εξειδικευμένων σεμιναρίων για ασφαλιστικούς πράκτορες που πουλάνε προϊόντα Unit Linked, τα οποία γίνονται (ή θα έπρεπε να γίνονται) και αφορούν την ορθή πώληση των προϊόντων Unit Linked στους πελάτες!

Περισσότερα σχετικά με τους επενδυτικούς κινδύνους των προϊόντων Unit Linked στα ειδικά σεμινάρια των εταιριών που συνεργάζεστε (εφόσον διεξάγονται) και οπωσδήποτε στο βιβλίο «Επενδύσεις και Ασφάλιση», εκδόσεις Σπύρου 2021.

Ποιος είναι ο Κώστας Παπαϊωάννου

Είναι πιστοποιημένος εκπαιδευτής ασφαλιστικών γνωστικών αντικειμένων, με πολυετή εκπαιδευτική εμπειρία.

Έχει γράψει τα βιβλία «Επενδύσεις και Ασφάλιση», εκδόσεις Σπύρου 2021, που αφορά τις πιστοποιήσεις της ΤτΕ στα προϊόντα Unit Linked και «Ασφαλιστικοί Πράκτορες», Εκδόσεις Σπύρου 2022, που αφορά τις υποχρεωτικές γνώσεις και τις πιστοποιήσεις γνώσεων των ασφαλιστικών διαμεσολαβητών, από την Τράπεζα της Ελλάδος. Έχει επιπλέον συμμετάσχει στη συγγραφή βιβλίων του ΕΙΑΣ και του ΕΤΙ. Είναι αρθρογράφος του Next Deal.

Συνεργάζεται ως ειδικός επιστήμονας, για ερευνητικούς και διδακτικούς σκοπούς με το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ) και διδάσκει στο ΜΒΑ Τραπεζικής και Ασφαλιστικής Διοίκησης, καθώς και σε άλλα μεταπτυχιακά προγράμματα του ΕΚΠΑ. Επιπλέον συνεργάζεται και διδάσκει στο ΕΙΑΣ και στο ΕΤΙ (Ελληνικό Τραπεζικό Ινστιτούτο - ΕΕΤ), καθώς και σε άλλους εκπαιδευτικούς φορείς.

Έχει κάνει σπουδές οικονομικής κατεύθυνσης και μεταπτυχιακές σπουδές στα ασφαλιστικά. Έχει εργαστεί σε διευθυντικές θέσεις εκπαίδευσης, σε μερικές από τις μεγαλύτερες ασφαλιστικές εταιρίες και τράπεζες που δραστηριοποιούνται στην Ελληνική αγορά.