Η τεστοστερόνη είναι η πιο σημαντική ανδρική ορμόνη. Είναι υπεύθυνη ή συνυπεύθυνη για τα χαρακτηριστικά του φύλου -όπως η ανάπτυξη του πέους και των όρχεων- η τριχοφυΐα, η χροιά της φωνής, η αυξημένη μυοσκελετική μάζα και δύναμη, αλλά και η σεξουαλική επιθυμία, οι στύσεις και η σπερματογένεση και ίσως και η επιθετικότητα, που κάποιες φορές εμφανίζουν οι άνδρες.

Αυτή η πολύτιμη ορμόνη, ωστόσο, φαίνεται ότι αποτελεί μία από τις πιο σοβαρές, «παράπλευρες απώλειες» της COVID-19. Όπως έδειξε νέα επιστημονική μελέτη, η λοίμωξη από το νέο κορωνοϊό σε αρκετές περιπτώσεις ρίχνει δραστικά τα επίπεδά της.

Μάλιστα τα νέα ευρήματα αναφέρουν ότι είναι πιθανό τα χαμηλά επίπεδα της τεστοστερόνης να αποτελούν και δείκτη κακής πρόγνωσης για την εξέλιξη της ασθένειας.

Πιο συγκεκριμένα η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό «The Aging Male», σημειώνει ότι, όσο πιο χαμηλά είναι τα επίπεδα τεστοστερόνης μετά από μια θετική διάγνωση στον κορωνοϊό SARS-CoV-2, τόσο αυξάνεται ο κίνδυνος εισαγωγής σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας.

«Αξίζει να σημειωθεί ότι μετά την ηλικία των 30 ετών οι περισσότεροι άνδρες αρχίζουν να εμφανίζουν μια σταδιακή μείωση στα επίπεδα της τεστοστερόνης, με επιπτώσεις που γίνονται εμφανείς καθημερινά», εξηγεί ο δρ Κωνσταντίνος Κωνσταντινίδης, χειρουργός – ουρολόγος – ανδρολόγος και πρόεδρος του Ανδρολογικού Ινστιτούτου.

Σύμφωνα με τον επικεφαλής της επιστημονικής ομάδας Selahittin Cayan, καθηγητή Ουρολογίας στο Πανεπιστήμιο της Μερσίνης, στην Τουρκία, παρόλο που έχει, ήδη, υποτεθεί ότι τα χαμηλά επίπεδα τεστοστερόνης μπορεί να αποτελούν δείκτη κακής πρόγνωσης για την COVID-19, η συγκεκριμένη είναι η πρώτη μελέτη, που δείχνει ότι ο ίδιος ο ιός SARS-CoV-2 προκαλεί, αλλά και επιτείνει αυτή την έλλειψη.

Η ερευνητική ομάδα σημειώνει ακόμη ότι η τεστοστερόνη συσχετίζεται με το ανοσοποιητικό σύστημα των αναπνευστικών οργάνων και ότι τα χαμηλά επίπεδα της ορμόνης πολύ πιθανά να αυξάνουν τον κίνδυνο αναπνευστικών λοιμώξεων.

«Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι τα ευρήματα αυτά μπορούν να εξηγήσουν γιατί η εξέλιξη της νόσου είναι χειρότερη στους άνδρες απ’ ό, τι στις γυναίκες με COVID-19 και, συνεπώς, μπορεί να βοηθήσει στην βελτίωση των κλινικών αποτελεσμάτων των ασθενών, μέσω της χρήσης θεραπειών τεστοστερόνης», λέει ο δρ Κωνσταντινίδης.

Στο ίδιο μήκος κύματος κινείται και ο επικεφαλής ερευνητής, ο οποίος σημειώνει: «Η χαμηλή τεστοστερόνη σχετίζεται γενικότερα με την εισαγωγή στο νοσοκομείο, ως επακόλουθο λοιμώξεων και με την θνησιμότητα των ανδρών στις ΜΕΘ. Συνεπώς η θεραπεία υποκατάστασης τεστοστερόνης μπορεί να έχει ευεργετική δράση γενικότερα» εξηγεί ο Dr Cayan. Και ο καθηγητής συνεχίζει: «Ο δείκτης ολικής τεστοστερόνης ήταν σημαντικά πιο χαμηλός στους ασθενείς σε ΜΕΘ απ’ ό,τι στην ασυμπτωματική ομάδα. Επιπλέον η τεστοστερόνη των ασθενών σε ΜΕΘ ήταν σημαντικά πιο χαμηλή απ’ ό,τι των ασθενών σε ΜΑΦ (Μονάδα Αυξημένης Φροντίδας)».

Τι έδειξε η μελέτη

Η νέα μελέτη ανέδειξε ότι ο δείκτης της ολικής τεστοστερόνης μειώνεται, καθώς αυξάνεται το ιικό φορτίο στον οργανισμό.

«Βρήκαμε υπογοναδισμό -μια κατάσταση, στην οποία ο οργανισμός δεν παράγει επαρκή τεστοστερόνη- σε 113 (51,1%) από τους άνδρες ασθενείς, οι οποίοι συμμετείχαν στη μελέτη». Σύμφωνα με τα ευρήματα, οι ασθενείς, που, τελικά, κατέληξαν, είχαν τα πιο χαμηλά επίπεδα τεστοστερόνης. Παρόλα αυτά διαπιστώθηκε ότι και στο 65,2% των 46 ασυμπτωματικών ανδρών ασθενών υπήρχε χαρακτηριστική πτώση της λίμπιντο. Οι επιστήμονες ερεύνησαν συνολικά 438 ασθενείς, με εργαστηριακά επιβεβαιωμένη λοίμωξη COVID-19. Διενεργήθηκε λεπτομερής ανάλυση του ιατρικού ιστορικού των ασθενών, έγιναν λεπτομερείς κλινικές εξετάσεις και επιπλέον εργαστηριακές και απεικονιστικές εξετάσεις σε κάθε ασθενή ξεχωριστά. Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε τρεις ομάδες: σε ασυμπτωματικούς ασθενείς (46), σε συμπτωματικούς ασθενείς σε νοσηλεία (129) και σε ασθενείς σε Μονάδες Εντατικής Θεραπείας. Σε όσους ασθενείς είχαν κάνει έλεγχο τεστοστερόνης πριν νοσήσουν (24 άτομα), οι επιστήμονες βρήκαν σημαντική πτώση της ολικής τεστοστερόνης στον ορό του αίματος, μετά την μόλυνσή του από COVID-19. «Η δική μας σύσταση είναι ότι με κάθε θετική διάγνωση για COVID-19, πρέπει να καταμετρώνται και τα επίπεδα τεστοστερόνης», υπογραμμίζει ο πρόεδρος του Ανδρολογικού Ινστιτούτου.

Ο χειρουργός ουρολόγος – ανδρολόγος Χρήστος Φλιάτουρας, επιστημονικός συνεργάτης του Ανδρολογικού Ινστιτούτου λέει: «Σε όσους άνδρες ανευρίσκονται χαμηλά επίπεδα, η χορήγηση τεστοστερόνης θα μπορούσε να βελτιώσει την πρόγνωσή τους, αν και είναι ξεκάθαρο ότι χρειάζεται περισσότερη έρευνα πάνω σε αυτό τον τομέα».

Σύμφωνα με τους ερευνητές, η μελέτη υπόκειται σε περιορισμούς: δεν συμπεριελήφθησαν ασθενείς με άλλες ασθένειες πλην της λοίμωξης COVID-19, λόγω των κανονισμών που ισχύουν στα νοσοκομεία αναφοράς. «Οι μελλοντικές μελέτες πρέπει να επικεντρωθούν στο κατά πόσον τα επίπεδα συγκέντρωσης του ενζύμου ACE2 σχετίζονται με τα επίπεδα ολικής τεστοστερόνης», καταλήγει ο επικεφαλής της επιστημονικής ομάδας, που εκπόνησε τη μελέτη.